Biuletyn

Koła Miłośników

Dziejów Grudziądza

 

Rok IV: 2006                                      Numer 38 (112)

Data odczytu:  20.12.2006           Data wydania: 20.12.2006

 

mgr Stanisław Poręba

 

W 100-lecie Grudziądzkiego Kalendarza Maryańskiego (1906-2006)

 

 

GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI (od 1924 r.: Grudziądzki Kalendarz Marjański; skrót: G K M; format: 27,5 x 20,5 cm; 8°, 4°?), Bezpłatny Dodatek do „Gazety Grudziądzkiej”, wychodził w l. 1906 [R. l] - 1939 [R. 34]. Wydawcy: Wiktor Kulerski, Witold Kulerski (od 1935 r.) i Towarzystwo Prasowe „Oświata" w Poznaniu (od 1938 r.).

Redaktorzy: m. in.: Antoni Stefański (założyciel), Wiktor Kulerski, Jan M. Rakowski, dr Józef Ulatowski, Michał Majerski, Stanisław Różanowicz, ks. Julian A. Łukaszkiewicz, Franciszek Myśliński, Romuald Wasilewski, ks. Józef Panaś i Stanisław Kunz-jun. Okładki projektowali i opracowywali go pod względem graficznym, m. in. artyści malarze i graficy: Konstanty Gorski, Ludwik Jaksa-Gładysz, Marian Mokwa, Brunon Franowski i Konstanty Zacharkiewicz. Każdy rocznik G K M zawierał m. in.: kalendarium, artykuły polityczne, historyczne i religijne, pieśni kościelne, utwory poetyckie, legendy, baśnie, bajki, opowiadania, nowele, fragmenty powieści,  porady praktyczne, wykazy jarmarków i informacje o nowych książkach. Dołączano do nich czarno-białe i kolorowe obrazy historyczne i religijnej dodatki specjalne oraz katalogi Księgarni Wysyłkowej „Gazety Grudziądzkie j". Co roku nowy G K M wychodził w okresie miesięcy wrzesień - grudzień, z datą roku następnego. Do Abonentów „Gazety Grudziądzkiej" docierał przed Świętami Bożego Narodzenia. Kalendarze sprzedawała też Księgarnia Wysyłkowa „Gazety"...

W 1. 1909 - 1939 (?) wychodził również KALENDARZ ŚCIENNY „GAZETY GRUDZIĄDZKIEJ", oraz w 1. 1923 - 1924 GRUDZIĄDZKI KALENDARZYK MARIAŃSKI” Szatę graficzną pierwszego z kalendarzy opracowywali m. in. artyści malarze i graficy: K. Gorski, L. Jaksa-Gładysz, K. Zacharkiewicz i Józef Graczyński. Drugi z kalendarzy zawierał m. in. informacje o działalności politycznej Polskiego Stronnictwa Ludowego „Piast”, jego posłach i senatorach oraz programie. Wydawano też wydania specjalne G K M: KALENDARZ JUBILEUSZOWY 30 -LECIA „GAZETY GRUDZIĄDZKIEJ" 1894-1924 (1924), KALENDARZ ROKU ŚWIĘTEGO. ROK 1926 (1925), opracowany przez ks. Szczęsnego Starkiewicza i mutację: KALENDARZ „GOŃCA NADWIŚLAŃSKIEGO” (1928? - 1939?). Znany jest 1 jego rocznik, z 1931 r...

Niektóre wydawnictwa prasy pomorskiej naśladowały G K M. Por. WEJHEROWSKI KALENDARZ MARYAŃSKI, dodatek do „Gazety Kaszubskiej" (Wejherowo, 1932 – 1938) i „Gazety Gdyńskiej” (1933 - 1938).


GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI (1906 - 1939)

Próba bibliografii

 

v     x GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1906, (1905)... [R.1]...

v     x GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1907, Grudziądz [1906]..l. [R. 2]...

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1908, Grudziądz [1907] Wyd. W. Kulerski. Czcionkami „G. G.”, szp. 190, s. nlb. 5 [R. 3].                                                                                              BN, Warszawa

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1909, Grudziądz [1908], Wyd. W. Kulerski. Czcionkami „G. G.” szp. 176, s. 12. [R. 4].     BN, Warszawa

v     x GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1910, Grudziądz [1909]... [R. 5].

v     x GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1911, Grudziądz [1910]...[R. 6]...

v     x GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1912, Grudziądz [1911]... [R. 7].

v     x GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1913, Grudziądz [l912]... [R. 8]...

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1914, Grudziądz [1913], Wyd. „G. G." (W. Kulerski), szp. 164, s. nlb. 32. [R. 9]...                                   Zb. Z, Grudziądz

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1915, Grudziądz [1914]. Czcionkami „G. G," (W. Kulerski, szp. 142, s. nlb, 18. [R. 10].                BN, Warszawa

v     x GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1916, Grudziądz [1915]... [R. 11]... Zb. Z, Grudziądz

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1917, Grudziądz [l916]. Czcionkami „G. G." (W. Kulerski), szp. 164, s. 5, s. nlb. 3. [R. 12].      BM, Grudziądz

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1918, Grudziądz [1717]. Wyd. ZGWK, szp. 130, s. 5, s. nlb. 3, s. 16. [R.13].

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1919, Grudziądz [l918]. Wyd. (b. w.) szp. 106, s. 5, 14. [R. 14]...                                                      

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1920, Grudziądz [l919]. Wyd. (b. w.); szp. 142, s. 5, 12. [R.. 15]

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1921, Grudziądz [1920]....[R.16].         Ks.. M, Toruń

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1922, Grudziądz [l921].Wyd. W. Kulerski, s. 48. [R. 17]. [Dopisek: „napisał ks. J. A. Łukaszkiewicz"].       BM, Grudziądz

Ks. M, Toruń

v     x GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1923, Grudziądz [l922]... [R. 18]. Ks.M,Toruń

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1924, Grudziądz [l923]. Wyd. ZGWK, s. 76. [R. 19]. [Pieczęć: Starostwo Grudziądz. Egzemplarz obowiązkowy. Nakład 15 000, egz. 15 000. Dnia 31 XI 1923 r.]                                                                                          Ks. M, Toruń

BM, Grudziądz

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1925, Grudziądz [l924]. Wyd. ZGWK, szp. 192. [R. 20]. [Dopisek: „nakład - 20 000 egz.”]      BM, Grudziądz

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARYAŃSKI na Rok Pański 1926, Grudziądz [1925] Wyd. (b. w.), szp. 176.[R. 21]. [Notatka; „nakład 40 000 egz.”              BM, Grudziądz,

Ks. M, Toruń

v      GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARIAŃSKI NA Rok 1927. Bezpłatny Dodatek Książkowy do „G.G.", Grudziądz [1926]. Druk i nakład ZGWK („G.G."), szp. 144. [R. 22].                                                                                                        BM, Grudziądz,

Ks. M, Toruń

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARIAŃSKI. Bezpłatny Dodatek Książkowy do „G.G.” ROK 1928, Grudziądz 1928. Druk i nakład ZGWK („G.G."), cz. I, szp. 96, +cz. II, szp. 48, + cz. III, szp. 40. [R. 23].                          BM, Grudziądz.

Ks. M, Toruń

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARIAŃSKI. ROK 1929. Bezpłatny Dodatek do „G.G.", Grudziądz 1928. Wyd. ZGWK, szp. 156. [R. 24]                                            BM, Grudziądz

Zb. Z, Grudziądz

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARIAŃSKI. ROK 1930. Bezpłatny Dodatek do „G. G.”, Grudziądz (b.r.w.), szp. 158. [R. 25].                                                       B M, Grudziądz

Ks. M, Toruń

Zb, Z, Grudziądz

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARJAŃSKI. Bezpłatny Dodatek Książkowy „G.G.". ROK 1931, Grudziądz: [1930]. Wyd. ZG i WWK, s. 69, nlb. 3. [R. 26]         Ks. M, Toruń

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARJAŃSKI. Bezpłatny Dodatek Książkowy do „G.G”. ROK 1932, Grudziądz [1931]. Wyd. ZG i WWK, s.48.[R. 27]                 Ks.M, Toruń

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARJAŃSKI. Bezpłatny Dodatek do „G. G.". ROK1933, Grudziądz [l932]. Wyd. ZG i WWK, s. 48. [R. 28].                                          

Ks. M, Toruń

Zb. Z, Grudziądz

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARJAŃSKI N A ROK 1934. Bezpłatny Dodatek Książkowy „G.G.", Grudziądz [1933]. [Druk i nakład ZG i WWK w Grudziądzu], szp. 3, s. nlb. 16, + DODATEK-OGRÓD WARZYWNY, OWOCOWY I PASIEKA, Grudziądz [1933], s. 8. [R. 29].                                                                      Ks. M, Toruń

Zb. Z, Grudziądz

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARJAŃSKI. Dodatek Bezpłatny do „G.G.". ROK 1935, Grudziądz [1934]. Wyd. ZG i WWK, s. nlb. 24. [R. 30].             BM, Grudziądz

Ks. M, Toruń

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARJAŃSKI. Bezpłatny Dodatek do „G.G.”. ROK 1936, Grudziądz [1935]. Wyd. ZG i WWK, s. nlb. 48. [R. 31].                        BM, Grudziądz                                                                       Ks. M, Toruń

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARJAŃSKI. Bezpłatny Dodatek Książkowy „G.G.". ROK 1937, Grudziądz [l936]. Wyd. ZG i WWK, s. nlb. 38. [R. 32]. [Nakład kalendarza został skonfiskowany przez Starostwo Grodzkie w Grudziądzu - 25 II 1937 r.                          Ks. M, Toruń

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARIAŃSKI. Bezpłatny Dodatek Książkowy „G. G.”. ROK 1938, Grudziądz [1937]. Wyd. ZG i WWK, s. 55, nlb. 1. [R. 33].        Ks. M, Toruń

v     GRUDZIĄDZKI KALENDARZ MARIAŃSKI NA ROK 1939. Bezpłatny Dodatek Książkowy do „G.G.", Poznań [l938]. Wyd. Towarzystwo Prasowe „Oświata" w Poznaniu. Druk ZG i WWK. w .-Grudziądzu, s. 48. [R. 34].                                                                                                   BM, Grudziądz

Ks. M, Toruń

 

LITERATURA

-               J. Hinz, S. Poręba, Bibliografia wydawnictw zwartych, opublikowanych przez „Gazetę Grudziądzką" Wiktora Kulerskiego w Grudziądzu, Grudziądz 2006, s. 25-29, poz. 71 - 98.

-               Perkowska, Zakłady Graficzne Wiktora Kulerskiego w Grudziądzu i ich działalność wydawnicza (1894 – 1939), w: ROCZNIKI BIBLIOTECZNE, 1965, z. 3-4, s. 324 - 326.

-               S. Poręba, GAZETA GRUDZIADZKA i jej dodatki (l894 – 1939), Grudziądz 2004, s. 8-9.

-               S. Poręba, Antoni Stefański (1865-1929) – zapomniany tłumacz „Ben Hura”, „Biuletyn KMDG”, 2006, nr 19 z 24 V, s. 1-8.

-               S. Poręba, Ludzie dawnego Grudziądza. Antoni Stefański (1865 – 1929), GAZETA GRUDIĄDZKA, 1994, nr 23, s. 5.

-               S. Poręba, Z dziejów grudziądzkich kalendarzy 1890 - 1999, Grudziądz 1999, s. 3-9.

-               Z. Zieliński, ks., Bibliografia katolickich czasopism religijnych w Polsce 1918 - 1939, Lublin 1981, s. 122, poz, 223.

OBJAŚNIENIA:

x                                  - Znakiem „x" oznaczono roczniki GKM, których brak w polskich bibliotekach oraz do których nie udało się autorowi dotrzeć.

BM, Grudziądz            - Biblioteka Miejska im. W. Kulerskiego w Grudziądzu

BN, Warszawa            - Biblioteka Narodowa w Warszawie

Ks. M, Toruń               - Książnica Miejska im. M. Kopernika w Toruniu

Zb. Z, Grudziądz          - Zbigniew Zawadzki, Grudziądz

s.                                 - strona

s. nlb.                          - strona nieliczbowana

szp.                             - szpalta, szpalt

ZGWK                                 - Zakłady Graficzne Wiktora Kulerskiego w Grudziądzu

ZG i WWK                 - Zakłady Graficzne i Wydawnicze Wiktora Kulerskiego w Grudziądzu

R.                                - Rocznik

wyd.                            - wydawca

„G. G.”                        - GAZETA GRUDZIĄDZKA, Grudziądz – Poznań

b. w.                                      - bez wydawcy

b. r. w.                                    - bez roku wydania

poz.                             -pozycja

z.                                             zeszyt

 

Na pierwszej stronie Biuletynu... zmieszczono reprodukcję okładki GRUDZIĄDZKIEGO KALENDARZA MARYAŃSKIEGO Z 1907 R.

Numeracja roczników GKM (R 1 –R 34) pochodzi od autora odczytu.

 

 

 

 

(L.B.S.)

Redakcja: Tadeusz Rauchfleisz, KMDG. Logo KMDG wykonał Grzegorz Rygielski.